BIP NFZ

Sprawozdanie dotyczące pielęgniarstwa rodzinnego na terenie województwa zachodniopomorskiego

Sprawozdanie dotyczące pielęgniarstwa rodzinnego

na terenie województwa zachodniopomorskiego.

 

Działając na podstawie Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 października 2002 roku, w sprawie konsultantów krajowych i wojewódzkich, § 7 p5,12 i § 11 p4 (Dz.U.02, 188) przedkładam sprawozdanie dotyczące pielęgniarstwa rodzinnego na terenie województwa zachodniopomorskiego za rok 2007.

 

Ocena ogólna pielęgniarstwa rodzinnego:

Sytuacja pielęgniarstwa rodzinnego w województwie jest zróżnicowana w zależności od powiatu i gminy, ale w większości jest niezadowalająca z powodu sposobów kontraktowania świadczeń przez OW NFZ. Polityka OW NFZ nie sprzyja zachęcaniu pielęgniarek do indywidualnego kontraktowania świadczeń. Pielęgniarki rodzinne zatrudniane są w POZ jako pielęgniarka POZ,  w niektórych zakładach opieki zdrowotnej tym samym nie funkcjonuje podział na pielęgniarkę rodzinną i pielęgniarkę praktyki. Pacjenci podpisują deklarację do pielęgniarki bez wskazania nazwiska, stąd same zainteresowane nie są w stanie określić wieku pacjentów, trudno jest realizować opiekę indywidualną. Kierownicy NZOZ-ów dążą do tego, aby pielęgniarka poz posiadała kwalifikacje do pracy w środowisku pacjenta, wykonywania szczepień, wykonywania ekg. W takiej sytuacji maleje liczba wizyt domowych, do 30 czerwca 2007 roku zrealizowano 287 931 wizyt domowych.[1]

Prognoza zapotrzebowania na usługi zdrowotne w pielęgniarstwie rodzinnym: w województwie zapotrzebowanie na świadczenia zdrowotne realizowane przez  pielęgniarki rodzinne będzie wzrastać ze względu na proces starzenia się społeczeństwa.[2]

Kształcenie podyplomowe:

Na terenie województwa zachodniopomorskiego Kurs kwalifikacyjny w dziedzinie pielęgniarstwa rodzinnego dla pielęgniarek organizują:

-    Gospodarstwo Pomocnicze przy Zachodniopomorskim Centrum Organizacji i Promocji Zdrowia w Szczecinie i w Koszalinie

-    Ośrodek Kształcenia EzA

Specjalizację w dziedzinie „Pielęgniarstwo rodzinne” organizują:

-    Gospodarstwo Pomocnicze przy Zachodniopomorskim Centrum Organizacji i Promocji Zdrowia w Szczecinie

-    Ośrodek Kształcenia EzA w Szczecinie

Liczba osób, które ukończyły formy kształcenia podyplomowego (ryc.1):

 

Ryc.1 Liczba pielęgniarek, które ukończyły formy kształcenia podyplomowego (stan na 31.12.2007 r.)

Specjalizację w dziedzinie pielęgniarstwa rodzinnego dla pielęgniarek w roku 2006 ukończyło 56 osób, w 2007-2008 nie rozpoczęto szkolenia specjalizacyjnego ze względu na brak zgłoszeń. Kurs kwalifikacyjny w dziedzinie pielęgniarstwa rodzinnego dla pielęgniarek ukończyło 15 osób w 2006 roku, a w roku 2007  - 47 osób. Łącznie 62 osoby ukończyły kurs kwalifikacyjny „Pielęgniarstwo rodzinne dla pielęgniarek”.

W roku 2008 zaplanowano 25 miejsc na kształcenie specjalizacyjne w dziedzinie pielęgniarstwa rodzinnego,  i 70 miejsc na Kursie kwalifikacyjnym pielęgniarstwa rodzinnego dla pielęgniarek (łącznie 95 miejsc planowanych).           

Opinie konsultanta dotyczące realizacji programu kształcenia podyplomowego:

1.      Program nauczania był realizowany w pełni, odpowiadał wymogom CKPPiP. Staże odbywały się w placówkach zatwierdzonych przez Centrum. Dobór kadry zgodny z programem.

2.      Do Państwowego egzaminu specjalizacyjnego przystąpiło 49 osób (dwie osoby z przyczyn losowych nie zgłosiły się w wyznaczonym terminie). Egzamin z pozytywnym wynikiem złożyło 37 osób.

3.      Zabezpieczenie miejsc kształcenia zawodowego w pełni odpowiada zapotrzebowaniu na kształcenie specjalizacyjne w województwie zachodniopomorskim. Informacje o planowanej realizacji kształcenia podyplomowego umieszczane są na stronach www ośrodków kształcenia i Okręgowych Izb Pielęgniarskich, a także rozsyłane do zakładów opieki zdrowotnej..

Zapotrzebowanie na kształcenie podyplomowe na rok 2008:

Zgłoszenia przyjmowane są na bieżąco. Obserwuje się obniżenie zainteresowania formami kształcenia podyplomowego w dziedzinie pielęgniarstwa rodzinnego. Organizatorzy uzależniają dotrzymanie terminu rozpoczęcia form kształcenia od ilości zgłoszeń. Zarówno kurs kwalifikacyjny jak i specjalizacja w dziedzinie pielęgniarstwa rodzinnego znajdują się w ofercie szkoleń na rok 2008 w Ośrodku Kształcenia EzA i ZCOiPZ w Szczecinie.

Stan osobowy:

Aktualna liczba pracujących pielęgniarek środowiskowych/rodzinnych na terenie województwa zachodniopomorskiego według danych SIPiP i OIPiP w Koszalinie (ryc.2):

 

Ryc.2 Pielęgniarki środowiskowe/rodzinne aktualnie pracujące w 2007 roku.

 

Na terenie dawnego województwa szczecińskiego w 2007 pracowało 460 pielęgniarek, a na terenie dawnego województwa koszalińskiego - 53 pielęgniarki. Razem w województwie zachodniopomorskim aktualnie pracuje 513 pielęgniarek rodzinnych. Według danych OW NFZ w POZ na terenie województwa ogółem pracuje 730 pielęgniarek środowiskowo-rodzinnych., ale w tej liczbie znajdują się również pielęgniarki praktyki.

 

Liczba pacjentów zadeklarowanych do jednej pielęgniarki środowiskowo/rodzinnej wynosi średnio 3171 osób, ale tak jak w poprzednim roku w N ZOZ-ach lekarskich pielęgniarki  nie mają określonej imiennej listy zadeklarowanych pacjentów, stąd nie znają dokładnej liczby pacjentów, nie są w stanie określić grup wiekowych pacjentów. 

Przeprowadzone kontrole w N ZOZ-ach wykazały iż w każdym liczba zadeklarowanych do jednej pielęgniarki świadczeniobiorców, stanowi iloraz ogólnej liczby świadczeniobiorców i liczby zatrudnionych pielęgniarek. W województwie zachodniopomorskim ogólną liczbę osób objętych opieką pielęgniarki rodzinnej prezentuje rycina 3.

Ryc. 3 Liczba osób objętych opieką pielęgniarki rodzinnej w woj. Zachodniopomorskim

 

Zgodnie z zasadami kontraktowania świadczeń w grupie dzieci od 2 miesiąca do 6 lat – 99 979 osób, od 7 do  65 roku życia uprawnionych do świadczeń jest 1 333 253 osób, a w grupie świadczeniobiorców powyżej 65 lat – 193 884 osób ( łącznie1 627 116 osób uprawnionych do świadczeń zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych). Dla pielęgniarki podstawowej opieki zdrowotnej norma zadeklarowanych pacjentów wynosi 2750 świadczeniobiorców. Według danych OW NFZ w województwie zachodniopomorskim w podstawowej opiece zdrowotnej było zatrudnionych 730 pielęgniarek (stan na 30.06.2007). Biorąc pod uwagę liczbę mieszkańców województwa na jedną pielęgniarkę POZ przypadało średnio 2229 świadczeniobiorców (wynik poniżej normy).

W województwie w środowisku nauczania i wychowania zatrudnionych było 118 pielęgniarek (stan na 31.12.2006 rok). Dla pielęgniarki środowiska nauczania i wychowania norma zróżnicowana jest w zależności od typu szkoły, ale średnio na jedną pielęgniarkę przypada 1200 uczniów. Zdaniem NFZ w woj. zachodniopomorskim w pełni pokryte jest zapotrzebowanie na opiekę pielęgniarską w środowiskach.

Na terenie działania Szczecińskiej Izby Pielęgniarek i Położnych jest 689pielęgniarek, które mają ukończony kurs kwalifikacyjny w dziedzinie pielęgniarstwa rodzinnego, a w grupie pielęgniarek praktyki kwalifikacje do pracy na stanowisku pielęgniarki rodzinnej  posiada 25 osób.  Kwalifikacje aktualnie pracujących pielęgniarek rodzinnych (stan na rok 2007) przedstawia tabela 1.

Tab. 1 Kwalifikacje – przygotowanie zawodowe:

Wykształcenie pielęgniarek rodzinnych aktualnie pracujących

Miasto

 

Liceum

Medyczne

Studium

2; 2,5; 3-letnie

Studia

I stopnia

Studia

magisterskie

Specjalizacja

 

Kurs

kwalifikacyjny

Koszalin

48

5

0

0

8

53

Szczecin

316

137

2

5

10

366

Województwo

364

142

2

5

18

419

 

Źródło: Dane Narodowego Funduszu Zdrowia

 

Na terenie działania SIPiP w grupie aktualnie zatrudnionych pielęgniarek rodzinnych (stan na 31 grudnia 2007 roku) bez kursu pozostawało  84 pielęgniarek. [3]

 

            Struktura zatrudnienia w pielęgniarstwie rodzinnym jest zróżnicowana (tab. 2).

Tab. 2 Formy zatrudnienia:

Rodzaj podmiotu

Razem

 

 

SP

ZOZ

 

N ZOZ

Lekarski

 

N ZOZ

pielęgniarek

i położnych

Praktyka

grupowa

pielęgniarek

Indywidualna

praktyka

lekarska

Indywidualna

praktyka

pielęgniarska

Liczba pielęgniarek POZ środowiskowo-rodzinnych – stan na 30.06.2007 rok

74

424

140

6

49

37

730

 

Źródło: Dane Narodowego Funduszu Zdrowia

            Największa grupa pielęgniarek zatrudniona jest w N ZOZ – ach  lekarskich. W województwie zachodniopomorskim bezpośrednio z pielęgniarkami OW NFZ zawarł 37 umów na świadczenia zdrowotne.

            Poniższa tabela 3 prezentuje zasady stosowania jednostek rozliczeniowych za niektóre świadczenia pielęgniarki POZ.

Tab. 3 Wartości stawek kapitacyjnych, porad, ryczałtów i punktów w POZ od 01.01.2008 r.

ŚWIADCZENIA PIELĘGNIARKI POZ

Jednostka rozliczeniowa

Świadczenia pielęgniarki w POZ

(w tym pielęgniarskiej opieki środowiskowej)

Stawka kapitacyjna

 

18,48

od VII

20,28

Świadczenia pielęgniarki w POZ ( w tym pielęgniarskiej opieki środowiskowej) - zgodnie z katalogiem świadczeń stanowiącym zał. nr 13

 

punkt

 

1,00 zł

 

Świadczenia pielęgniarki w POZ w ramach realizacji profilaktyki gruźlicy

porada

4,00 zł

 

Świadczenia pielęgniarki POZ udzielane w stanach nagłych świadczeniobiorcom spoza OW i spoza listy zadeklarowanych pacjentów

porada

7,00 zł

 

Świadczenia pielęgniarki POZ udzielane w stanach nagłych osobom uprawnionym na podstawie przepisów o koordynacji

porada

12,00 zł

 

ŚWIADCZENIA PIELĘGNIARKI SZKOLNEJ

Świadczenia pielęgniarki szkolnej

stawka kapitacyjna

34,08

od 1 października:

37,44

Świadczenia pielęgniarki szkolnej udzielane w ramach grupowej profilaktyki

fluorkowej

stawka kapitacyjna

24,00 zł

 

Źródło: http://www.nfz-szczecin.pl/nfz/rzecznik/info_prasowe/2007_01_07_stawkiPOZ.pdf

 

Ocena programów zdrowotnych realizowanych przez pielęgniarki rodzinne. OW NFZ kontraktował programy profilaktyczne, których realizatorkami nie były pielęgniarki rodzinne. Na temat faktycznego udziału finansowego pielęgniarek w realizacji programów zakontraktowanych przez OW NFZ z podmiotami brak jest danych. Zgodnie z kompetencjami pielęgniarki realizują zadania z zakresu profilaktyki, promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej.

Pielęgniarki rodzinne odbyły 287 931 wizyt w środowisku w trakcie których realizowały świadczenia profilaktyczne, pielęgnacyjne, diagnostyczne, rehabilitacyjne i terapeutyczne. 

W marcu 2007 r we współpracy z Samodzielną Pracownią Pielęgniarstwa Rodzinnego PAM w Szczecinie zorganizowano Ogólnopolską Konferencję Naukowo – Szkoleniową pt „Dziecko przewlekle chore i niepełnosprawne w praktyce pielęgniarki rodzinnej”.  Wydana monografia pod tym samym tytułem została rozesłana do uczestniczek konferencji.

Wniosek

Należy zachęcać pielęgniarki środowiskowe/rodzinne do zawierania bezpośrednich umów na świadczenia zdrowotne realizowane w ramach indywidualnej/specjalistycznej/grupowej praktyki, z Oddziałem Wojewódzkim Narodowego Funduszu Zdrowia.

 

 

Konsultant Wojewódzki

w dziedzinie pielęgniarstwa rodzinnego

 

dr Bożena Mroczek